Ποιά είναι τα Περιβαλλοντικά και Κλιματικά ζητήματα;

Σύμφωνα με διεθνείς οργανισμούς τα μεγαλύτερα περιβαλλοντικά προβλήματα της εποχής μας είναι η απώλεια βιοποικιλότητας, η ρύπανση από πλαστικά, η απώλεια δασικών περιοχών, η ατμοσφαιρική ρύπανση, η γεωργική δραστηριότητα, η καύση ορυκτών καυσίμων, το λιώσιμο των πάγων, η σπατάλη των τροφίμων, η επισιτιστική και υδατική ανασφάλεια και τέλος η κακή διακυβέρνηση σε σχέση με τα θέματα περιβάλλοντος[1].


Τα προβλήματα αυτά οφείλονται πρωτίστως σε ζητήματα α) περιβαλλοντικής ποιότητας που οδηγούν σε ρύπανση της ατμόσφαιρας, του χερσαίου και υδάτινου περιβάλλοντος, β) υποβάθμισης ή καταστροφής της γεωμορφολογίας και οικοσυστημάτων που μπορούν επίσης να οδηγήσουν σε μεταβολές ή απώλειες στη βιοποικιλότητα, γ) σπατάλης ενέργειας, δ) ανεπαρκούς διαχείρισης απορριμμάτων/αποβλήτων, και τέλος ε) ευρύτερης κακής διαχείρισης των φυσικών πόρων.


Ένα πρόσθετο θέμα στο ζήτημα του Περιβάλλοντος είναι οι μεταβολές του κλίματος, το φαινόμενο γνωστό και ως Κλιματική Αλλαγή. Η Κλιματική Αλλαγή αφενός κρύβει άμεσους φυσικούς κινδύνους για τον άνθρωπο και τα οικοσυστήματα, όπως πλημμύρες, καταιγίδες, ξηρασίες, δασικές πυρκαγιές, αφετέρου εκφράζεται και από χρόνιες μεταβολές στη γεωμορφολογία, στους υδάτινους πόρους (πχ. οξίνιση ωκεανών) και άλλες έμμεσες κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις. Στις έμμεσες επιπτώσεις της Κλιματικής Αλλαγής εντάσσεται για παράδειγμα η έλλειψη τροφής και νερού για ορισμένες περιοχές του πλανήτη κάτι το οποίο ενδέχεται να οδηγήσει σε φαινόμενα κλιματικής μετανάστευσης των τοπικών πληθυσμών.


Λόγω της σημασίας των ανωτέρω στη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων, στην προστασία της βιοποικιλότητας αλλά και για την προστασία της ανθρώπινης υγείας και διαβίωσης του ανθρώπινου είδους, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ), στην πολιτική που αναπτύσσει για την Βιώσιμη Ανάπτυξη (Sustainable Development) έχει εντοπίσει 17 στόχους. Από αυτούς, οι πέντε, αφορούν άμεσα το Περιβάλλον και την Κλιματική Αλλαγή. Οι στόχοι αυτοί είναι:

• Στόχος 6: Καθαρό νερό και αποχέτευση • Στόχος 7: Φτηνή και καθαρή ενέργεια • Στόχος 13: Δράση για το κλίμα • Στόχος 14: Ζωή στο νερό • Στόχος 15: Ζωή στη στεριά



Πηγή: UN Communications Materials


Για κάθε έναν από αυτούς τους στόχους έχει πλέον αναπτυχθεί εκτενής παραγωγή Συμφωνιών (π.χ. Paris Agreement), κατευθυντηρίων λεπτομερών οδηγιών και επιμέρ


ους στόχων, σχεδόν σε όλους τους κλάδους της οικονομίας και της κοινωνικής ζωής.

Ένα κλασσικό πλέον παράδειγμα είναι η προσπάθεια μείωσης έως εξάλειψης (μηδενισμός) των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και αερίων του θερμοκηπίου σε ένα πολύ συγκεκριμένο χρονικό σημείο στο «άμεσο» μέλλον. Ειδικά η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει υιοθετήσει τις Συμφωνίες για το Περιβάλλον και το Κλίμα και δεσμεύεται μέχρι το 2030 τουλάχιστον 40% μείωση στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σε σχέση τα επίπεδα του 1990, τουλάχιστον 32% συνεισφορά των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο ενεργειακό μίγμα και τουλάχιστον 32.5% βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Μέχρι το 2050 υπόσχεται τη μετάβαση σε μια οικονομία με μηδενικές (net-zero) εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.


[1] https://earth.org/the-biggest-environmental-problems-of-our-lifetime/